01-10-2014

Giải mã một nghi án

1.

Tui đọc một tin trên mạng như vầy: Nghi án nữ ca sĩ XXX mang bụng bầu ba tháng.

Theo tui biết thì nữ ca sĩ XXX đã có chồng. Mà hể có chồng thì có bầu rồi có con là chuyện bình thường. Hình như chuyện này chả có gì vi phạm pháp luật hết, vậy sao lại kêu là nghi án vậy ta?


Có một người vợ Biên Hòa như thế!

Ông Bùi Hữu Nghĩa (1807-1872) là một vị quan thanh liêm và là một nhà thơ nổi tiếng. Ông sinh quán ở Bình Thủy, Cần Thơ và mất cũng ở nơi ấy nên tại Bình Thủy hiện nay có khu di tích tưởng niệm Bùi Hữu Nghĩa gồm đền thờ, nhà trưng bày, nhà khách, nhà bia tưởng niệm, khu mộ... Điều đáng nói là nơi tôn thờ Bùi Hữu Nghĩa ở Cần Thơ ấy lại có dáng hình của một người phụ nữ Biên Hòa. Đó là phu nhân của ông: bà Nguyễn thị Tồn.

Sân trước khu di tích Bùi Hữu Nghĩa với nhà bia và đền thờ. Ảnh: Lâm văn Sơn.

Gia Định thử tài Cần Thơ

Cụ Bùi Hữu Nghĩa người con của đất Cần Thơ, cụ sinh ra và mất đi đều tại Bình Thủy, Cần Thơ. Thế nhưng Biên Hòa vẫn xem cụ là danh nhân của quê hương mình, vì 2 lý do: khi đậu thủ khoa xong thì cụ được bổ làm tri huyện Phước Long (tức Biên Hòa ngày nay), và người vợ yêu quý của cụ là bà Nguyễn thị Tồn vốn người ở Bửu Hòa, Biên Hòa. Ở Biên Hòa hiện nay tên cụ được đặt cho một con đường lớn. Trước khi kể lại câu chuyện tuyệt vời về bà vợ của ông, ta hãy xem qua một câu chuyện về tài năng của ông nhé.

Cụ Bùi Hữu Nghĩa lúc về già cáo quan về ẩn dật tại Bình Thủy, Cần Thơ. Thế nhưng tài danh thơ phú của cụ vẫn lan truyền khắp nơi (nói theo từ ngữ bây giờ là cư dân mạng xôn xao hay cộng đồng mạng phát sốt!).


Khu tưởng niệm cụ Bùi Hữu Nghĩa ở Cần Thơ

30-09-2014

Động phòng hoa chúc dạ

Nội dung sắp viết ở đây chỉ có liên quan một chút tới Động phòng hoa chúc thôi, nhưng phải đăng cái tít như vậy mới câu view được chớ!

Chuyện tui sắp kể đây lại là chuyện về ông Bùi Hữu Nghĩa. Cũng như chúng ta hiện giờ, ông không ưa gì bọn Tàu. Thời đó, thấy các nhà nho thường ngâm vịnh thơ Đường, khen thơ Đường của Tàu là tuyệt tác, ông ghét lắm.



Mộ cụ Bùi Hữu Nghĩa

28-09-2014

Ta yêu quê ta thì đâu có bao giờ mất!

Thuở còn nhỏ học tiểu học (cấp 1 bây giờ) bọn tôi được dạy hát tập thể những bài nhạc du ca của Nguyễn Đức Quang, Phạm Duy... Cũng không biết sao hồi đó mình được dạy hát nhạc du ca từ lúc nhỏ vậy, nhưng nhạc hay lắm, hát say sưa thích thú luôn - dù có khi chưa hiểu hoàn toàn ý nghĩa.

Trong số những bài du ca đó có một số (rất ít) bài được thời nay cho phép hát, một số bài khác tuy chưa cho phép nhưng người ta cứ hát vì nó quá hay và quá đúng tâm trạng bây giờ, đáng kể nhất là Việt Nam quê hương ngạo nghễ của Nguyễn Đức Quang. Một số khá nhiều bài khác ít được nghe lại, dần chìm vào quên lãng.

Hôm nay có dịp về quê nhà Long Khánh, gặp lại bạn thuở nhỏ. Bạn nhắc đến một bài hát tập thể thường được hát lúc học lớp 5 ở trường Nam tiểu học Long Khánh có những câu:

Ôi quê hương ơi đẹp tươi đứng trong trời đất
Ta yêu quê ta thì đâu có bao giờ mất
Yêu giống nòi mình lầm than mãi rồi
Yêu khiến lòng chẳng biết sao nguôi.

Trời ơi, đây là những câu hát trong bài Chuyện quê ta của nhạc sĩ Nguyễn Đức Quang mà mình đã thuộc nằm lòng gần năm mươi năm trước thuở còn bé thơ. Tự dưng dĩ vãng ùa về, nhớ một thuở xa xưa.

24-09-2014

Am Chư vị ở chùa Hóc Ông Che và huyền thoại về vị sư giết cọp

Từ tam quan chùa Hóc Ông Che đi thẳng sâu vào bên trong theo hướng tay phải, bạn sẽ đến một am thờ gọi là Am Chư vị. Câu chuyện về Am Chư vị này khá lý thú.


Cửa Am Chư vị

Theo truyền thuyết được người dân sống gần chùa Hóc Ông Che kể lại, sau thời gian theo học sư Khánh Lâm ở Châu Thới Sơn Tự, sư tổ chùa Hóc Ông Che là Huệ Lâm được thầy mình tặng bộ vật phẩm gồm: Cái rựa, xâu chuỗi và mõ gỗ. Rựa dùng để phát quang rừng rậm, xâu chuỗi dùng để tham thiền, mõ dùng để tụng kinh luyện trừ âm binh. Ngoài ra ông còn được truyền thụ bí kíp về võ bùa.

Chùa Hóc Ông Che

Cái tên Hóc Ông Che dễ khiến người ta tưởng là tiếng Khmer, hoặc nếu tiếng Việt thì khiến liên tưởng tới một chỗ hóc bà tó, thâm sơn cùng cốc nào đó.

Mà đúng thiệt, để đi tới ngôi chùa này ta phải đi qua các xóm làng tương đối hoang vắng (hoang vắng xét trong điều kiện đây là một địa điểm thuộc thành phố Biên Hòa, đô thị loại II, chứ không phải là rừng rậm hoang vu nghe!).

Tên chính thức của chùa là Hiển Lâm, địa chỉ tại số 88/18 ấp Tân Hóa, xã Hóa An, TP Biên Hòa, số điện thoại là (061)3954969. Ấy, nhưng đừng căn cứ theo địa chỉ ghi trên để đi tìm, vì ở Hóa An người ta chả ghi tên đường đâu (dân cũng chẳng biết tên đường luôn, nói chi tới số nhà). Bạn đến chùa bằng cách sau: Từ Biên Hòa qua cầu Hóa An, tới chợ Hóa An quẹo phải (đường Hoàng Minh Chánh) đi theo con đường rải đá khoảng 500 - 600 met thì có một ngã ba, phía trái có bồn nước cao của công ty Cấp nước, bạn quẹo trái đi khoảng 400 met nữa nhìn bên trái là thấy chùa.

Tam quan chùa là đây, nhìn rất uy nghi tráng lệ khiến ta quên mất rằng chùa có tên là... Hóc Ông Che!


23-09-2014

Chùa Gò Sỏi (Hóa An - Biên Hòa)

Sách Biên Hòa sử lược (1972) của cụ Lương văn Lựu xếp chùa Gò Sỏi vào loại chùa cổ, với những mô tả như sau:

Chùa được dân làng tự xây dựng từ lâu đời, trên một cái gò có nhiều sỏi đỏ nên được gọi là chùa Gò Sỏi. Chung quanh chùa có những gốc xoài cổ thụ, to ba người ôm mới giáp, chứng tỏ chùa được xây dựng đã hàng trăm năm.

Trong sách, cụ Lương văn Lựu "quên" không nói chùa nằm đâu ở Hóa An và tên chữ chính thức của chùa là gì, khiến kẻ hậu sinh đặt câu hỏi: hơn 40 năm sau khi cụ viết những dòng trên chùa Gò Sỏi có còn không, và đang ở đâu?

Hóa ra là còn, nhưng ngôi chùa không còn nằm trên gò sỏi nữa, và bây giờ tên chính thức của chùa là chùa Tân Quang.


Chính điện chùa Tân Quang